Gündelik yaşam

Görme engelli birinin baston kullanması, çoğu kez güvenli bir yürüyüş için yeterlidir. Buna ek olarak navigasyon programlarından ve çevredeki diğer uyarıcılardan yararlanmak, gerektiğinde yol sormak bir yerden bir yere gitmek için yeterli olacaktır.
Paylaş! | ↑ Kapat

Sonradan görme engelli olan birçok kişi, baston kullanımının bir eğitim ile öğrenilebileceğini düşünür. Aslında temel birkaç bilgi sonrasında baston kullanımını öğrenmenin yolu "Baka baka değil, yapa yapa" sözünden geçer. Bu konuda rehabilitasyon veya özel eğitim merkezlerinden de faydalanılabilir. İpuçları içinde yer alan bağımsız hareketle ilgili başlıkları incelemeniz ve Ahmet Ünüvar tarafından derlenmiş olan Görme Engelliler İçin Bağımsız Hareket adlı dijital içeriği incelemeniz de yararlı olabilir. Daha fazla bilgi için şu arama sonucuna göz atın: Ara: Baston
Paylaş! | ↑ Kapat

Görme engelliler dışarıdayken tuvalet ihtiyaçlarını nasıl karşılar? Bu soruya, "Bu da ne demek yahu?" benzeri başka bir soruyla tıklamış olabilirsiniz. Sonradan görme engelli olan birçok kişi alışma sürecinin başlarında bu konuda zorlanır. Tuvalete gitmek yerine eve varana kadar beklemek, bu süreçte daha az sıvı tüketmek vb. gibi dışa yansıtılmadan bilerek veya bilmeyerek yapılan davranışlar içine girer. Yakınlarda bir aile üyesi, eş veya bir dost varsa çok dert olmayan bu konu seyahatlerde, toplantılarda vb. ortamlarda zorlaşır. İşi zorlaştıran şey bir noktaya kadar başka birinden destek talep etmektir. Tuvaletin yerini sormak veya gösterilmesini istemek ağır bir his verir. Özellikle erkek tuvaletlerinde gönül rahatlığıyla bastonun kullanılamayışını da eklerseniz işler zorlaşır. Pisuvuar olmadığı için kadın tuvaletlerininin zemini daha temizdir. Bazı kişilerin yakınları başlangıçta engelli tuvaletlerini önerirler. Ancak bu da pek uygun olmadığı gibi az kullanıldığı varsayılarak seyrek temizlendiği için genellikle kirli olurlar; çünkü erkek çocuklarını yalnız başına tuvalete yollamak istemeyen ama kadınlar tuvaletine de sokamayan anneler tarafından sıkça kullanılır. [Gülümseme] Neler yapabilirsiniz? (Görme engelliler için.) - Gerçekçi olun. Mesanenize ve kendinize işkence etmek yerine gerekeni yapın. Yiyin, için, işinizi de görün. Unutmayın ki, hayat sürprizlerle doludur. "Nasılsa otobüsün varmasına 2 saat kaldı, eve kadar sorun olmaz" demeyin. Olur mu olur! Yol kapanır, kaza olur, 2 saat 5 saate uzar, size de daha büyük dert olur. - Tuvaletin nerede olduğunu sormanın veya garson/muavin/çalışandan bu konuda destek istemenin utanılacak bir şey olmadığını düşünmek dışında aynı zamanda bir tür "iş" olarak değerlendirin. Olması gereken referans çizgiler yoksa, konumlandırmalar ve tarifler yapılmadıysa siz mecburiyeti uyguluyorsunuz demektir. - Yanınızdaki kişiyi tanımıyorsanız veya daha önce deneyimi olmadığını biliyorsanız onu yönlendirin. Özellikle bu erkekler tuvaletinde oldukça önemlidir. "Pisuvuar değil, kabin" demeyi ihmal etmeyin. "Geldik" dendiğinde sanki kapının önündeymiş gibi elinizi ileri atıp kapıyı itme hamlesi yapmadan önce (tabii o ana kadar bir kapı açılma sesi işitmediyseniz) "Burası kabin, değil mi?" diye sorun. İlk uyarısı dinlenmediği için elini pisuvuar duvarına atıp kapıyı açmaya çalışan kişiler olur. - Kabindeki klozet tipinden emin olun. Kabin içine girmeden önce, yere temas ettirmeden bastonu içeride bir miktar havadan dolaştırmayı ihmal etmeyin. Unutmayın ki, herkes alaturka/alafranga ayrımını bilmeyebilir. Bastonunuzu kullanmak istemiyorsanız ayağınızı zemin üzerinde hareket ettirerek alaturka tuvalet pozisyonunu çözebilirsiniz. - Kullanacağınız kabin alaturkaysa ya yanınızdaki kişiye tuvaletin pozisyonunu sorun ya da temkinli hareketlerle içeri girin. Özellikle otobüslerin durakladığı mola yerlerindeki kabinler oldukça dar olduğu için sorun yaşayabilirsiniz. - Kullanacağınız kabin alafrangaysa klozette hijyenik ped olup olmadığını sorabilirsiniz. Keza eğer özel aracınızla seyahat halindeyseniz bazı petrol dağıtım şirketlerininin tüm istasyonlarındaki tuvaletlerde hijyenik pedin varsayılan olduğunu da hatırlayabilir ve mola yerlerini buna göre seçilmesini isteyebilirsiniz. - Bastonun ucunun da sıvı sabunla yıkanabileceğini hatırlayın. Yaşanabilecek bir tatsızlık sizin tüm moralinizi mahvedecekse bastonunuzu kullanın, çıkarken önce onu yıkarsınız. Bu tür mekanlarda bastonu yerde sürümek yerine ayaklarınızın ucuna, adımlarınızın hemen önüne dikey ve direkt vuruşlarla kullanabilirsiniz. - Yaşanabilecek aksaklıkların ve hoş olmayan anların, davranışların üzerinize bir kabus gibi çökmesine izin vermeyin. Aldırmamayı, aldırmamaya çalışarak öğreneceğinizi hatırlayın. Çünkü illa ki sizin de hoşunuza gitmeyen tatsız deneyimleriniz olacaktır. - Ortak kullanım alanlarının herkes için erişilebilir olması, bir zorunluluk ve temel bir haktır. Bu nedenle, yaşanabilecek sıkıntıların sorumlusu siz değilsiniz. Ne yapmalısınız? (Engelli yakınları için.) - "Tuvalete gidiyorum, sen de geliyor musun?" sorusunu sormayı ihmal etmeyin. - Kabin önündeyken yapmanız gereken en doğru davranış klozet biçimine dair bilgi vermekle yetinmektir. Birçok kişi engelliyle birlikt ekabine girmeye yeltenir, mekan genişse de girer, eliyle klozete dokundurur. [Gülümseme] Körlüğe yeni yeni alışmaya başlamış biriyse takribi kaç adım mesafede olduğunu söylemeniz en doğru olanıdır. - Yakınınız tuvalete girdikten sonra gardiyanlık yapar gibi beklemek yerine "Ben de işimi görecğeim, çıkınc abuluşuruz" demeniz daha iyidir. Birçok kişi, tanıdığı kişi tuvaletten çıkana kadar bekler ve sonra sanki bir patates çuvalıymış gibi çıktığında kolundan tutup lavaboya götürdükten sonra "Sen bekle, ben de bir gireyim" diyerek gider. [Gülümseme] - Görme engelli erkeklerin tamamına yakını pisuvuar kullanmaktan ve alafranga klozetten hoşlanmaz. Alaturka klozetleri veya varsa tek kullanımlık hijyenik ped geçirilen alafranga klozetleri kullanmayı severler. Nedeni hijyendir çünkü pisuvuarlar dolu olduğunda klozetler de ayakta iş gören kişiler tarafından kullanılır. Bu nedenle kabinde hijyenik ped kolu varsa bunu söylemeniz veya göz ucuyla tuvalet kağıdı rulosununun dolu olup olmadığına bakmanız ve durumu söylemeniz iyi olur. - Siz ve yakınınızın cinsiyetleri farklıysa, yakınınızı da haberdar ederek, bir görevliyle ya da içeri girmekte olan biriyle iletişime geçebilirsiniz. Yakınınızla birlikte karşı cinsin tuvaletine girmenin onu aşırı derecede rahatsız edebileceğini unutmayın. - Tabii tüm bunların ötesinde, en doğru davranışın ne olacağını yakınınıza sormalısınız. Neye ihtiyacı olup olmadığına kendi başınıza karar vermektense kendisine sormak veya bulduğunuz çözüm için kendisinden izin almak en iyi seçenektir.
Paylaş! | ↑ Kapat

Görme engelliler, para tutarlarını ve birimlerini ayırt etmek için farklı teknikler kullanırlar. Kimi kişi doğrudan yalnızca dokunarak ayırt ederken kimi kişi bu işi bir ölçerle veya teknoloji yardımıyla yapar. İlginizi çekebilir: bknz: para ölçer tl şablonu temin etmek bknz: para miktarlarını ayırma teknikleri
Paylaş! | ↑ Kapat

Görme engelliler dolaplarındaki kıyafetleri genellikle dokusundan, kumaşından ve etiket veya düğme gibi kimi işaretlerinden ayırt ederler. Renklerini de bu işaretler üzerinden bildikleri için seçimlerini de buna göre rahatça yaparlar. Örneğin fermuarlı hırkanın kırmızı, düğmeli hırkanın siyah, örgü desenli bir başka düğmeli hırkanın da yeşil olduğunu bilerek istediği seçimi yapmış olur. İlginizi çekebilir: bknz: körcül yöntemlerle kıyafet dolabını düzenlemek ve kıyafet renklerini ayırt etmek
Paylaş! | ↑ Kapat

Sokakta, okulda veya iş yerinde beyaz baston kullanan bir görme engelliyle karşılaşanlar, çoğunlukla ve maalesef o kişiyi izlerler. Öncelikle neredeyse herkesin toplum içinde izlendiğini, baston kullanan bir görme engellininse daha açıktan izlendiğini söyleyebiliriz. Toplumun genelini oluşturan kişiler, daha çok sayıda beyaz baston kullanan görme engelliyle karşılaştıkça meraklı bakışları da o ölçüde azalacaktır. Her zaman bulunduğumuz yerlerde ise başlangıçta tüm ilgi bastonlu kişinin üzerindeyken bir süre sonra alışıldık bir durum halini alacak ve izlemeler azalacaktır. Başlangıçta oldukça rahatsız edici gelen bakışların bir süre sonra rahatsızlık vermeyecek seviyelere ineceğini düşünerek bağımsız yaşamdan yana karar vermek ve baston kullanımını ertelememek yerinde olur.
Paylaş! | ↑ Kapat

Bu konuda diğer insanların yaptığından pek de farklı önlemler alınmaz. Daha ziyade "körcül uyumluluğu" olan yöntemleri tercih edenler bulunmaktadır. Baston kullanımında da rahatlık getirdiği için birçok görmeyen tek omza asılan kol çantaları yerine çapraz asılabilen çantalar veya sırt çantalarını tercih ederler. Sesli hizmet veren ATM'leri kullanmak, kapkaç suçlarının işlenebileceği anlarda temkinli olmak, binilen aracın güzergahını akıllı telefonda takip etmek gibi ufak tefek farklılıklar bulunmaktadır.
Paylaş! | ↑ Kapat

Görme engellilere yönelik farklı alanlarda hizmetler veren birçok STK bulunmaktadır. Bu tür organizasyonlar tarafından yapılan etkinlikler ve yayınlar organizasyonun sosyal medya hesaplarından duyurulur. Ancak bu organizasyonların büyük bölümü bu etkinliklerini görme engelliler tarafından yoğun olarak takip edilen e-posta gruplarına da duyuru olarak ulaştırmaktadır. Sosyal medya takibi dışında bu tür bir e-posta grubuna dahil olmanız iyi sonuçlar verebilir. İlginizi çekebilir: bknz: Görme engelliler hangi e-posta gruplarını takip eder?
Paylaş! | ↑ Kapat

Bir adrese ulaşmak isteyen görme engelli kişi herkes gibi navigasyon programlarından yararlanabilir. Gitmek istediği yere ilişkin körcül tarifler alabilir. Ayrıca gitmek istediği yere yaklaştığında çevredeki kişilerden bilgi ve destek alabileceği gibi profesyonel görüntülü destek hattıyla da yönlendirme alabilir.
Paylaş! | ↑ Kapat

İstanbul ve Ankara gibi büyükşehirlerde, aksaklıklar olmakla birlikte, durak isimlerini bildiren sesli anonslar bulunmaktadır. Şehir içi ulaşımda metro ve otobüslerde bu anonsları takip ederek görme engelliler tek başına yolculuk yapabilir. Ayrıca akıllı telefonlarda kullanılan bazı toplu taşıma ve navigasyon uygulamaları ile hangi durakta bulunulduğu, bir sonraki aracın ne zaman geleceği gibi bilgileri öğrenmek de mümkündür. Uygulamaların daha erişilebilir hale getirilmesi, yaygınlaştırılması ve eksikliklerinin giderilmesi için hem yasal düzenleme çalışmaları hem de engelli örgütlerinin mücadeleleri devam etmektedir.
Paylaş! | ↑ Kapat

Adet görmekte olan bir görme engelli de aşağı yukarı kanamanın ne zaman olacağını tahmin eder ve bu dönemde ekstra bir ıslaklık hissettiğinde bunun gerçekleştiğini anlamış olur. Birçok kişinin de yaptığı gibi hazırlıksız yakalanmamak için döngünün başlamasına yakın dönemlerde tedbir olarak ped kullanmaya başlayabilir. Adet günlerinde hangi yöntemin kendisine uygun olduğuna karar veren görme engelli için bundan sonrası, belli aralıklarla ped veya tamponu değiştirmek veya adet kabını boşaltmaktan ibarettir. İlginizi çekebilir: bknz: adet görmeye başlayan kişinin dikkat etmesi gerekenler bknz: adet döneminde hijyenik tampon kullanımı
Paylaş! | ↑ Kapat

Arkadaş grubunun konuştuğu şeye ilişkin merakımızı bildiren sorular sormak işe yarayabilir. Örneğin telefondan sevimli bir bebek fotoğrafı gösteren kişiye "Yanakları tombul bir bebek mi? Saçları var mı?" gibi net ve doğrudan sorular sormak ve cevap almak bizim de yorum yapmamızı ve muhabbete dahil olmamızı sağlayabilir. Eğer bu türden girişimlerimiz ve kendimizi hatırlatmalarımız işe yaramıyorsa sorunun bizden değil karşımızdaki kişilerin sosyal iletişim becerilerindeki sıkıntılardan kaynaklandığını düşünmekten başka ne denebilir ki…
Paylaş! | ↑ Kapat

Görme engelli biri tek başına çocuğunun tüm bakımını üstlenebilir. Çocuğun beslenmesi, altının değiştirilmesi, ateşinin ölçülmesi, ilaçlarının verilmesi, banyo yaptırılması, ev içinde ve dışında güvenlik tedbirleri alınması gibi pek çok konuda körcül yöntemler bulunmaktadır. Bu içeriklere ulaşmak için Google'da arama yapmanızı öneriyoruz. Engelsiz Erişim Derneği kaynaklarında ve EEEH Dergi içeriklerinde de bu yönde yayınlar, eğitimler bulunmaktadır.
Paylaş! | ↑ Kapat

Bastonlar; kullanım alanları, alaşım tipleri, boy vb. farklılıklar gösterir. Çoğunlukla kişiler iç/dış mekan fark etmeksizin sokakta ve iş yeri/okul gibi yerlerde aynı bastonu kullanır. Alaşım tipleri dayanıklılıkla alakalıdır. Bastonun boyu ile ilgili farklı tezler bulunmaktadır. En yaygın ölçeklendirme baston boyunun, kişinin meme hizasından az olmaması yönündedir. Daha detaylı bilgi için aşağıdaki arama bağlantısına tıklayın: Ara: Baston
Paylaş! | ↑ Kapat

Baston ucu seçimi tamamen kişinin alışkanlıklarıyla ve kullandığı baston tipiyle ilgilidir. Ancak "sürekli temas" denen bağımsız hareket ilkesinin getirdiği avantajlar nedeniyle "döner", "rulmanlı" gibi farklı adlarda satılan baston uçlarının seçilmesi tavsiye edilir. Baston ucunun büyümesi, yerdeki sürtünmeden doğan yankının artmasını sağlar. Bu nedenle birçok görmeyen "portakal uç" denen baston uçlarını kullanır. Bunun dışında en yaygın kullanılan baston ucu "silindir uç"tur.
Paylaş! | ↑ Kapat

Kamu ve özel sektörde çalışan engellilerin büyük kısmı farklı sorunlar yaşamaktadır. Bu sorunların bir kısmı iletişimle doğrudan sonuca ulaşırken bazıları içinse ısrarlı olunması gerekmektedir. İster kamu ister özel sektör çalışanı olun engellilerin çalışma yaşamıyla ilgili yasa ve yönetmeliklere göz atmanız veya İş Kanunu'na dair bilgilendirici notları incelemeniz iyi olacaktır. Tabii en etkili yöntemlerden biri sizinle benzer sektörde çalışan kişilerin deneyimlerinden faydalanmanız olabilir. Karşılaşılan sorunla ilgili olarak, hak temelli çalışan derneklerden ve varsa sendikanızdan destek isteyebilirsiniz. İş yerlerinde engelliliğe dayalı ayrımcılık yapılmaması ve kişinin ihtiyaçlarına yönelik makul uyarlamaların yapılması yasalarca güvence altına alınmıştır. Bu tür durumlardaki tavsiyemiz nettir: Mücadele etmeden geri adım atmayın. Hatta hiç atmayın. :)
Paylaş! | ↑ Kapat

Görme yetisi kayıpları ile birlikte bazı iş dallarında yeni düzenlemelere ve yeni yöntemlere geçilmesi gerekebilir. Şoförlük, pilotluk gibi henüz erişilebilir çözümlerin bulunamadığı işlerde ise başka bir işe geçilmesi zorunlu olacaktır. Ancak bu konuda yaygın bir yanılgı vardır. Görme engelli olmak yalnızca işitsel alanlarda çalışma mecburiyetini yanında getirmez. Teknolojinin yardımıyla işinizi daha erişilebilir hale getirmeyi, yeni çözüm yolları bulmayı başarabilir ve benzer sektörlerde çalışan diğer görme engellilerle iletişime geçerek bu süreci hızlandırabilirsiniz. Bu konudaki tavsiyemiz nettir: Denemeden vazgeçmemelisiniz.
Paylaş! | ↑ Kapat

Her konuda olduğu gibi bu konuda da çözüm, kişinin tercihlerine ve kararlılığına bağlıdır. Ekran okuyucu yazılımların ve teknolojik ürünlerin kullanım kılavuzlarında her geçen gün daha fazla erişilebilirlik sunulmaktadır. Bu nedenle yapılması önerilen ilk şey uygulamanın rehberini incelemektir. Özellikle ekran okuyucu uygulamaların yardım dizinleri oldukça yeterlidir. Bunun dışında sorunuzu körüz.bi^z'e ileterek yanıtlanmasını talep edebilirsiniz. İlginizi çekebilir: bknz: Görme engelliler hangi e-posta gruplarını takip eder?
Paylaş! | ↑ Kapat

Aşağıda alfabetik sırayla görme engelliler tarafından takip edilen birkaç e-posta grubuna yer verilmiştir. Bu e-posta gruplarında farklı konularda sorular sorularak cevaplar alınabilir. Grupların işleyişleri ve içerik kaliteleri grup yönetimlerinin tavırlarıyla doğru orantılıdır. Betimleme Tartışmaları: Çoğunlukla betimlemeli film, dizi gibi sesli içeriklerle birlikte farklı betimlemelerin yayınlandığı bir gruptur. STK iletilerine yer vermektedir. Kayıt adresi: betimlemetartismalari@+subscribe@googlegroups.com Engelsiz iphone: Apple ürünleri ağırlıklı olan ancak farklı konulara da yer veren bir e-posta grubudur. STK duyurularına yer verir. Kayıt adresi: engelsiziphone@+subscribe@googlegroups.com Engelsiz Android: Android cihazlara yönelik bir teknoloji grubudur. STK duyurularına yer verir. Kayıt adresi: engelsiz-android@+subscribe@googlegroups.com Görme Engelli Öğrenciler Platformu: Eğitim alanında yapılan yayınlar dışında engelli hakları, güncel içerikler de dahil birçok konuda fikir alışverişinin yapılabildiği bir e-posta grubudur. STK duyurularına yer vermektedir. Kayıt adresi: gormeengelli-ogrenciler@+subscribe@googlegroups.com Teknokör: Teknoloji alanında faaliyet gösteren bir e-posta grubudur. Kayıt adresi: tekno-kor@+subscribe@googlegroups.com Temiz Paylaşım: Çoğunlukla teknoloji alanında paylaşımların yapıldı bir e-posta grubudur: Kayıt adresi: temizpaylasim@+subscribe@googlegroups.com
Paylaş! | ↑ Kapat

Körcül tarif, bir işe veya bir adrese ilişkin bilgilerin görsel olmayacak şekilde görme engelli kişiye tarif edilmesidir. Örneğin bir yol tarifinde bulunurken, "Kırmızı binayı görünce sola dön" demek yerine "Ekmek fırınından gelen kokuyu geçtikten sonra sola dön" veya "Yoldaki mazgallara gelince sola dön" denilebilir. Buradaki amaç, görme duyusu dışındaki diğer duyular ile algılanabilen işaretlerin takip edilmesini sağlamaktır.
Paylaş! | ↑ Kapat